Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Gezi davası kapsamında 18 yıl mahpus cezasına çarptırılan ve 25 Nisan 2022’den bu yana cezaevinde bulunan Türkiye İşçi Partisi (TİP) Hatay Milletvekili Can Atalay hakkındaki kararını bugün açıkladı.
Can Atalay’ın 2024’te mahkemeye yaptığı başvuruyu pahalandıran AİHM, Atalay’ın tutukluluğunun Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nde (AİHS) düzenlenen dört başka kararı ihlâl ettiği sonucuna vardı. AİHM İkinci Dairesi, AİHS’in beşinci maddesinde düzenlenen Atalay’ın özgürlük ve güvenlik hakkının yanı sıra ek protokolde düzenlenen hür seçim hakkının ve 18’inci maddede “Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nde garanti altına alınan haklara yönelik kısıtlamaların öngörülen hedefler dışında kullanılması” yasağının ihlal edildiğini tespit etti.
Türkiye 32 bin 500 euro tazminat ödeyecek
Mahkeme, kararında Atalay’ın “derhal hür bırakılması” ve “görevinde dönmesi” gerektiğine hükmederken Türkiye’yi 32 bin 500 euro manevi tazminata mahkum etti.
Kararda, Can Atalay’ın “TBMM’deki milletvekilliği misyonuna başlamasında ve vazifelerini yerine getirmesine imkan sağlamak için tüm önlemlerin alınması” istendi. AİHM, kararında AYM kararlarına eksiksiz formda uyulmasının hukuk devleti açısından “temel değerde olduğunu” da vurguladı.
Mahkeme, ayrıyeten Atalay’ın Mecliste vazife yapmasının engellenmesi ve milletvekilliğinin sona erdirilmesinin hem onun seçilme hakkına hem de seçmenlerin iradesine müdahale olduğuna ve tutukluluğun sürdürülmesinin Atalay’ı susturma ve çoğulculuğu bastırma emeli taşıdığına hükmetti.
Karar oy çokluğu ile alınırken, Türkiye’nin AİHM yargıcı Saadet Yüksel karşı oy kullandı.
Erkan Baş’tan TBMM Başkanı Kurtulmuş’a çağrı
AİHM kararının açıklanmasının akabinde sosyal medya hesabından değerlendirmede bulunan Türkiye İşçi Partisi (TİP) Genel Başkanı Erkan Baş, tüm siyasi partilere ve TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’a çağrıda bulundu.
Kararın öne çıkan maddelerine dikkat çeken Baş, şu sözleri kullandı: “Özellikle ekleyeyim: Anayasa Mahkemesi’nin kararları uygulanmadığı için Can Atalay’ın özgürlüğünü koruyacak yargısal garantiden yoksun bırakıldığına oybirliğiyle karar verilmiştir. Başka başlıklar da 1’e karşı 6 oyçokluğu var. (Elbette o 1 oy da Türkiye ismine seçilmiş hâkim) Bunun herkesin anlayacağı karşılığı şudur: Bir insan mahkemeye başvuruyor, haklı bulunuyor, özgür bırakılması gerekiyor; lakin karar uygulanmadığı için cezaevinde kalıyor. AİHM’in bunun hak ihlali olduğunu tescil etmiş oldu.”
TBMM idaresine seslenen Baş, açıklamasını şu sözlerle tamamladı: “Buradan tüm siyasi partilere ve özel olarak TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’a sesleniyorum, bu hukuksuzluğa derhal son verilmelidir. Can Atalay’ın derhal TBMM Kütüğü’ne kaydı yapılmalı, tahliye edilmeli ve yemin edip vazifesini yapması sağlanmalıdır.”
Ne olmuştu?
Can Atalay’ın, Yargıtay 3. Ceza Dairesi’nin AYM’nin birinci ihlâl kararını uygulamaması üzerine avukatları aracılığıyla AİHM’e başvuruda bulunmuştu. Anayasa Mahkemesi (AYM) 2024’te Can Atalay’ın milletvekilliğinin düşürülmesi sürecinin “yok hükmünde” olduğu kararına imza atmıştı; fakat kararın uygulanmaması sebebiyle Can Atalay hala cezaevinde bulunuyor.
DW/BÖ,TY
Fon soruşturması: 7 kişi daha tutuklandı
1
Gazeteci Nevşin Mengü hakkında 7,5 yıl mahpus istemi
50924 kez okundu
2
Meteoroloji’den Marmara ve Ege’de yüksek sıcaklık uyarısı
39169 kez okundu
3
Kanlı saldırı sonrası Devrim Muhafızları’ndan bildiri: Süleymani’nin gönüllerde yaktığı ateş hiçbir zaman sönmeyecek
4781 kez okundu
4
Çin’de kamyon alev aldı, cesur sürücü sayesinde facianın önüne geçti
4735 kez okundu
5
Cumhurbaşkanı’ndan savunma sanayiye büyük övgü!
4004 kez okundu