Antalya’da düzenlenen 31’inci Birleşmiş Milletler (BM) İklim Zirvesi’nde (COP31) müzakereler bugüne sarktı.
İki haftalık görüşmelerin akabinde yaklaşık 200 ülke hâlâ ortak bir metinde anlaşabilmiş değil. Dün sona ermesi planlanan tepe, revize edilmiş yeni bir karar metni yayımlanamadığı için uzamış durumda; kapanış oturumunun da ne vakit yapılacağı muhakkak değil.
Müzakereciler geceyi masa başında geçirirken müzakerelere başkanlık eden Avustralya, üçüncü taslak üzerinde çalışıyor.
COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Cuma akşamı yapılan genel konseyde sadece birtakım teknik düzenlemelerin onaylandığını bildirdi. “Bitiş çizgisine yakınız fakat şimdi orada değiliz” diyen Kurum, delegasyonlara “Dünya bu salondan uygun haberler bekliyor” davetinde bulundu.
Kurum’un konuşması, “Geleceği öldürüyorsunuz!” diye bağıran, boynunda sembolik olarak kırmızı bir idam ipi geçirmiş bir protestocu tarafından kesildi. Kelam konusu kişi, BM güvenlik vazifelileri tarafından salondan çıkarıldı.
Anlaşmazlığın temelinde fosil yakıtlar var
Hafta başında yayımlanan birinci taslakta fosil yakıtların daha süratli terk edilmesi daveti yer alıyordu. Suudi Arabistan üzere üretici ülkeler bu cins davetlere sert biçimde karşı çıkıyor. Perşembe günü yayımlanan ikinci taslakta ise fosil yakıtlara dair tüm atıfların metinden çıkarıldığı görüldü.
Almanya ve Avrupa Birliği (AB), küçük ada devletleri ve kimi Güney ülkeleri, fosil yakıtlardan uzaklaşmanın karar metnine girmesini istiyor. AB, revize taslağın tepeyi “bir fosil yakıt doruğuna dönüştürme riski taşıdığını” belirtirken Fransa, Panama ve Solomon Adaları’nın da aralarında bulunduğu 12 ülke Cuma günü ortak bir mektup yayımladı.
Mektupta, mutabakatta “fosil yakıtlardan uzaklaşmaya yönelik net bir ifadeye” yer verilmesi istendi. Panama, bunun yapılmaması hâlinde müzakerelerden çekilebileceğini duyurdu.
Elektrifikasyon önerisi tartışmalı
Taslak, global iktisadın elektrifikasyonu için de bir amaç öneriyor. Buna nazaran elektriğin sonuncu güç talebindeki hissesi 2035’e kadar yüzde 35’e çıkacak. Doruğun mesken sahipleri Türkiye ve Avustralya bu amacın arkasında duruyor.
Ancak metinde kelam konusu yeni elektrik üretiminin yenilenebilir kaynaklardan sağlanması gerektiği belirtilmiyor. Birtakım ülkeler bu yüzden, gayenin “temiz” olması gerektiğini tabir ediyor.

Finansman ve iklim gayeleri de çözülemedi
Son taslak, global ısınmada 1,5 derece sonunun yakında aşılacak olmasından “derin endişe” duyulduğunu belirtiyor. Isınmanın bu eşiğin altına mümkün olan en kısa müddette indirilmesi daveti ise bu kaygıya karşın metinden çıkarıldı.
İklime ahenk için öngörülen 120 milyar dolarlık maksadın de metinden çıkarılması yansıyı artırdı. Kelam konusu reaksiyonlardan birini sert biçimde lisana getiren Gana Çevre Bakanı Zanetor Agyeman-Rawlings, “Buraya dilenmeye gelmedik” dedi.
Gelişmekte olan ülkeler, güçlü ülkelerin iklim yardımı yükümlülüklerini yerine getirmediğini savunuyor.
“Pazar gününe kadar vaktim var”
Avustralya İklim Bakanı ve müzakere başkanı Chris Bowen, delegasyonlar arasındaki mekik diplomasisini “iş bitene kadar” sürdüreceğini vurgulayarak tarafların konumlarının “güçlü” olduğunu fakat kimsenin kendisine “Pes edelim, konuta gidelim” demediğini aktardı.
Zirvelerin uzaması BM iklim görüşmelerinde sıklıkla yaşanan bir durum. Almanya ismine müzakereleri yürüten Çevre Bakanı Carsten Schneider Çarşamba günü yaptığı açıklamada, “Pazar gününe kadar vaktim var” sözünü kullanmıştı.
AFP / ET,MUK
Sözcü soruşturması: Dört yöneticiye isimli denetim ve konut mahpusu
1
Gazeteci Nevşin Mengü hakkında 7,5 yıl mahpus istemi
50924 kez okundu
2
Meteoroloji’den Marmara ve Ege’de yüksek sıcaklık uyarısı
39169 kez okundu
3
Kanlı saldırı sonrası Devrim Muhafızları’ndan bildiri: Süleymani’nin gönüllerde yaktığı ateş hiçbir zaman sönmeyecek
4781 kez okundu
4
Çin’de kamyon alev aldı, cesur sürücü sayesinde facianın önüne geçti
4735 kez okundu
5
Cumhurbaşkanı’ndan savunma sanayiye büyük övgü!
4004 kez okundu