Çerçeve yasanın TBMM Genel Kurulu görüşmeleri başlıyor

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Kamuoyunda “çerçeve yasa” olarak bilinen ve PKK’lıların cezalarının ertelenmesini içeren yasa teklifinin görüşüleceği TBMM Genel Kurulu oturumu başladı.

Çoğunluğu AKP, MHP ve DEM Parti’den olmak üzere 367 milletvekilinin imzasıyla 5 Ağustos’ta Meclis’e sunulan teklif, 8 Ağustos günü Adalet Komisyonu’nda 18 saat süren görüşmelerin akabinde sabaha karşı kabul edilmişti.

“Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi” ismiyle sunulan 12 maddelik paket, TBMM Genel Kurulu’ndaki görüşmeleri ve oylama partilerin tavırlarını sergilemesi açısından kıymetli olacak.

Teklifin Birinci Dünya Savaşı’nın akabinde Osmanlı İmparatorluğu’na imzalatılan Sevr Anlaşması’nın yıldönümünde görüşülecek olması kimi partilerin ve bölümlerin reaksiyonunu çekiyor.

Görüşme tarzı nasıl olacak?

Teklif, Meclis İç Tüzüğü’nün 91. maddesi kapsamında “temel kanun” olarak görüşülecek.

Yasa teklifinin tümü üzerinde siyasi parti kümeleri ismine yapılacak konuşma müddetleri en fazla 2 konuşmacı olarak belirlendi. Teklifin geneli ve maddeleri ile ilgili oylama elektronik açık oylama formunda yapılacak.

Teklifin maddeleri ve tümü için oturuma katılanların salt çoğunluğunun “evet” oyu vermesi gerekiyor. 

Bu arada Genel Kurul oturumunu gösteren Meclis TV bugün TBMM Başkanlığı müracaat yapmadığı için yalnızca internet üzerinden yayın yaparken yayın her zamankinin bilakis TRT3’ten verilmeyecek.

Partilerin oylarının rengi ne olacak?

Çerçeve yasa teklifi AKP, MHP ve DEM Parti’nin imzasıyla TBMM Başkanlığına sunulmuştu.

AKP ve MHP milletvekillerinin çabucak hemen hepsinin “evet” oyu vermesi bekleniyor. 

Bu partilere ek olarak Yeni Yol Partisi’nden, HÜDA PAR ve CHP’den de teklife imza atan milletvekilleri olmuştu. Yeni Parti teklife imza atmazken İYİ Parti teklife karşı, Yeniden Refah ise çekimser.

Yasa teklifi sunulurken DEM Parti’nin 56 milletvekilinden 20’’i imza altmış, 36’sı imza atmamıştı. 

Yasadan faydalanıp faydalanmayacağına ait tartışmaların yaşandığı Selahattin Demirtaş çerçeve yasa görüşmeleri öncesi TBMM Genel Kurulu’na ileti ileterek Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve MHP lideri Devlet Bahçeli’ye teşekkür etti ve sürecin ayrışma gayesi taşımadığını ve demokrasi reformlarıyla desteklenmesi gerektiğini belirtti.

Demirtaş, “Bu süreç bölünme, ayrışma süreci ya da ucuz pazarlıklara dayalı bir al ver süreci değildir” sözlerini kullandı.

İYİ Parti aykırı, Yeniden Refah çekimser

Çerçeve yasaya ait TBMM’de en sert muhalefeti İYİ Parti yapıyor.

İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda Genel Kurul oturumunun Sevr Anlaşması’nın yıldönümüne denk geldiğine dikkat çekerek şunları kaydetti:

“Meclisi mutat mesaisi dışında zoraki çalıştırarak, malum yasayı Sevr’in yıldönümü olan 10 Ağustos’a yetiştirme ısrarınızın kaynağı nedir? Kime bildiri veriyorsunuz? Siz bu milleti mevt uykusuna yattı mı zannediyorsunuz?”

Teklife kurul görüşmeleri sırasında İYİ Parti ve YENİYOL Grubu şerh düşmüştü.

Yeniden Refah Partisi de teklife karşı “çekimser tutum” sergiliyor. Genel Başkan Fatih Erbakan son yaptığı açıklamada yasa teklifinde PKK’lıların cezalarının ertelenmesi düzenlemesinin af niteliği taşıdığını lakin buna referandumda karar verilmesi gerektiğini belirtti. Erbakan, sürecin belirsizlikleri sebebiyle çekimser yönde oy kullanacaklarını kaydetti.   

Yeni Parti ve CHP kümelerinde bölünme var

Çerçeve yasa ile ilgili Yeni Parti’nin ve CHP kümelerindeki durum da tartışma konusu.

Yeni Parti yasa teklifi sunulurken imza vermemiş fakat Adalet Komisyonunda “evet” oyu kullanmıştı. Yeni Parti’de teklif ile ilgili tereddütler bulunuyor. Muğla ve İstanbul milletvekilleri Süreyya Öndeş Derici ve Cemal Enginyurt, İbrahim Arslan teklif için “hayır” oyu kullanacaklarını sosyal medyadan açıkladılar.

Parti Genel Başkanı Özgür Özel bugün evvel partisinin Merkez Yönetim Kurulu’nu (MYK) toplama kararı almıştı. Yeni Parti kapalı küme toplantısının akabinde milletvekilleri oylarının rengi ile ilgili açıklama yapmazken Özel’in konuşmasının takip edilmesi gerektiğini söylediler.

Yeni Parti’nin oylama için küme kararı almayarak milletvekillerini hür bırakabileceği belirtiliyor. Milletvekillerinin kendi seçim bölgelerine ve tabanlarına nazaran oy kullanması seçenekler arasında. 

CHP ise yasa teklifine görmeden dayanak olacağını açıklamış ve parti adına grup başkanı ve grup başkanvekilleri 4 milletvekili imza atmıştı. CHP İstanbul Milletvekili İlhan Kesici ise dün akşam X hesabından yaptığı paylaşımla “hayır” oyu vereceğini açıkladı.

ABB Başkanı Mansur Yavaş’tan açıklama

Yasa teklifi ele alınmadan evvel kıymetli bir açıklama da Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş’tan geldi. 

Yavaş, barışın sırf kanun çıkarılarak sağlanamayacağını belirterek adalet, hukuk, inanç ve toplumsal mutabakatın ehemmiyetine dikkat çekerek, şunları kaydetti:

“Böyle bir ortamda demokratikleşmeden kelam ediyorsak evvel şu temel gerçeği kabul etmek zorundayız: Demokrasi herkes içindir ya da demokrasi değildir. Hukuk herkes içindir ya da hukuk değildir. Özgürlük herkes içindir ya da özgürlük değildir. Bir taraftan demokratikleşmeden kelam ederken öbür taraftan siyasi rakipleri yargı yoluyla tasfiye etmeye çalışmak, toplumun bir bölümüne hukuk vaat ederken öbür bir bölümünü hukuksuzluğa mahkum etmek gerçek bir huzur getirmez.”

Teklifte neler var?

Ekim 2024’te başlatılan yeni tahlil sürecinin hukuksal altyapısını oluşturacak olan çerçeve yasa teklifinin Genel Kurul’dan oy çokluğu ile geçmesi bekleniyor.

Teklif, PKK’nın silah bırakması ve fesih şartıyla müracaat yapan PKK’lılar için soruşturma, kovuşturma ve infaz ertelemeleri getiriyor. Sürecin takibi için Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında şura oluşturulması planlanıyor. 

Yasadaki düzenlemeler, PKK/KCK ve bununla temaslı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve denetimi altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin Milli Güvenlik Kurulu’nca onaylanmasının akabinde Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe girecek.

PKK’dan birinci açıklama: Bu yasa önemli kusurlar içeriyor

Çerçeve yasanın Adalet Komisyonu’nda kabul edilmesi sonrasında PKK lideri Abdullah Öcalan’ın çağrısı üzerine Mayıs 2025’te fesih kararı alan PKK’dan da birinci açıklama geldi. Açıklamada, kanun teklifinde “ciddi hatalar” ve “eksikler” olduğu belirtilerek, kullanılan lisan eleştirildi.

Açıklamada, Abdullah Öcalan’ın Kürt sıkıntısını tahlili için bir kök yasanın çıkarılması gayesiyle devlet yetkilileriyle, DEM Parti ve örgütle diyalog halinde olduğu hatırlatıldı. Lakin hazırlanan bu yasanın “ciddi yanılgı ve yetersizlikler” taşıdığı belirtilen açıklamada, “Meclis kurulunun hazırladığı raporda demokratikleşme ve Kürt meselesinin tahlili doğrultusundaki teklifleri bu rapora yansıtılmamıştır. Bu yönüyle amacı tam karşılamamıştır. Kürt kavramını kullanmadan yalnızca silahsızlanmadan kelam edilmesi sorunun bütünlüklü ele alınmadığını tabir etmektedir. İçerikte önemli eksiklikler olduğu üzere kullanılan lisan ve kavramlar da barışı amaçlayan bir yasa için önemli bir sorundur” sözlerine yer verildi.

Yürütülecek bir sürecin Öcalan’ın “özgür yaşar ve çalışır şartlarda olması ile mümkün olacağının” belirtildiği açıklamada, lakin Öcalan’ın bu süreçte oynayacağı rolün çerçeve yasada belirtilmemesi de eleştirildi. “Bu yasa fakat barış lisanı temel alınırsa” ve hayata geçirilmesi süreci Öcalan tarafından yürütülür ve yönetilirse ve “yeni çıkartılacak demokratik yasalar ile beslenirse” uygulanabileceği görüşü lisana getirildi.

“Bu yasa bir başlangıçtır” denilen açıklamada, “Başta Kürt sorunu olmak üzere tüm sıkıntıların tahlili için demokratikleşme gayretinin geliştirilmesi gerekir” tabiri kullanıldı.